UNIVERZITET U TUZLI
PRIRODNO-MATEMATIČKI FAKULTET
Tuzla, 27.04.2026. godina
Na osnovu člana 17. Pravilnika o završnom magistarskom radu na II ciklusu studija Univerziteta u Tuzli, Sekretarijat Univerziteta
O B J A V L J U J E
Ajša Maskijević, bachelor primijenjene biologije javno će braniti završni magistarski rad, pod naslovom „Mitotički indeks i ponašanje hromosoma meristemskih ćelija Allium cepa L. u vodenim ekstraktima đumbira (Zingiber officinale Rosc.), kurkume (Curcuma longa L.), cimeta (Cinnamomum verum J. Presl.) i klinčića (Syzygium aromaticum L.“ , u srijedu 06.05.2026. godine u Sali za sjednice Prirodno-matematičkog fakulteta Univerziteta u Tuzli, sa početkom u 14 sati pred Komisijom u sastavu:
- Dr. sc. Aldijana Avdić, vanredni profesor, predsjednik
Uža naučna oblast “Genetika, biologija ćelije i mikrobiologija”
Prirodno-matematički fakultet, Univerzitet u Tuzli
- Dr. sc. Amela Hercegovac, redovni profesor, mentor i član
Uža naučna oblast “Genetika, biologija ćelije i mikrobiologija”
Prirodno-matematički fakultet, Univerzitet u Tuzli
- Dr. sc. Suad Širanović,vanredni profesor, član
Uža naučna oblast “Genetika, biologija ćelije i mikrobiologija”
Prirodno-matematički fakultet, Univerzitet u Tuzli
Za zamjenika jednog od članova Komisije imenuje se dr.sci. Adisa Ahmić, redovni profesor za užu naučnu oblast „Genetika, biologija ćelije i mikrobiologija“ Prirodno-matematičkog fakulteta Univerziteta u Tuzli.
Pristup javnosti je slobodan.
Magistarski rad se može pogledati u Sekretarijatu Prirodno-matematičkog fakulteta Univerziteta u Tuzli, radnim danom od 8,00 do 16,00 sati.
REZIME RADA
Od davnina, bilja i začini se u cijelom svijetu, osim u kulinarstvu, upotrebljavaju i kao alternativni remediji za razna zdravstvena stanja, a neki od začina za koje se smatra da posjeduju najsnažnija potencijalna ljekovita svojstva su đumbir (Zingiber officinale Rosc.), kurkuma (Curcuma longa L.), cimet (Cinnamomum verum J. Presl.) i klinčići (Syzygium aromaticum L.). Za ove začine do sada je dokazano da mogu djelovati: antioksidativno, anti-inflamatorno, antibakterijski. Predmet istraživanja ovog završnog magistarskog rada jeste ispitivanje efekta koje đumbir, kurkuma, cimet i klinčići imaju na meristemske ćelije korjenčića luka (Allium cepa).
Cilj istraživanja je pomoću A. cepa testa utvrditi na koji način vodeni ekstrakti navedenih začina utiču na diobu meristemskih ćelija, odrediti da li imaju inhibitorni ili stimulativni učinak na mitozu, te otkriti da li neki od ovih začina ima citotoksični ili genotoksični efekat promatrajući hromosomske aberacije. Ispitane su po četiri koncentracije svakog ekstrakta, a svi dobijeni rezultati su statistički analizirani te potom obrađeni komparativnom metodom kako bi se stekla cjelokupna slika učinka.
Rezultati istraživanja govore da kurkuma i đumbir imaju pozitivan učinak na rast korjenčića, pri čemu su kod njihovih uzoraka zabilježene najviše vrijednosti mitotičkog indeksa i najniže vrijednosti rate hromosomskih aberacija, što ukazuje na njihov potencijalni stimulativni i antimutageni efekat, naročito u nižim koncentracijama. Nasuprot tome, cimet i klinčić, pokazali su izraženo citotoksično i genotoksično djelovanje, posebno pri višim koncentracijama. Ipak, bilo bi potrebno dalje i detaljnije ispitati efekat cimeta i klinčića, posebno u sinergiji sa drugim supstancama, te sinergističke odnose samih komponenti ova dva začina. Analiza hromosomskih aberacija otkrila je dominantnu pojavu zaostajućih hromosoma, te rjeđe pojavu mikronukleusa, posebno u uzorcima klinčića i cimeta.
Rezultati ovog istraživanja pokazuju da đumbir i kurkuma imaju potencijal kao blagi modulatori ćelijskog ciklusa, dok se cimet i klinčić izdvajaju kao supstance sa mogućim antiproliferativnim i antikancerogenim djelovanjem.
Ključne riječi: đumbir, kurkuma, cimet, klinčić, Allium cepa, citotoksičnost, genotoksičnost, hromosomske aberacije